«هر کس غذای پاکیزه بخورد و به خوبی آن را بجود و پیش از سیر شدن از غذا دست بکشد و موقع تخلی خودداری نکند، جز به مرض مرگ بیمار نگردد.»

·      پروفسور محمد حسین سلطان زاده

استاد دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی

·    بیتا عالم زاده

کارشناس تغذیه ورژیم درمانی

بیمارستان رسالت تهران

کشور آمریکا و ژاپن حدود 30 نوع مختلف از انواع مواد غذائی که به صورت روزانه هر فردی باید مصرف کند را مشخص کرده اند.

که شامل شش گروه غذائی میباشد.

گروه اول:

منابع حاوی پروتئین با ارزش بیولوژیکی بالا

ماهی،گوشت،تخم مرغ،دانه سویا،غلات کامل و حبوبات

گروه دوم:

منابع کلسیم

شیرو فراورده های آن،تن ماهی همراه با استخوان نرم

گروه سوم:

منابع حاوی ویتامین آ

سبزیجات سبز تیره و زرد پر رنگ ونارنجی

گروه چهارم:

منابع حاوی ویتامین ث و مینرال

سبزیجات و آب میوه

گروه پنجم:

کربوهیدرات کمپلکس

برنج،ماکارونی غنی شده،سیب زمینی

گروه ششم:

چربیها و روغن های غنی از امگا 9-6-3

پروفسور محمد حسین سلطان زاده

استاد دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی

متخصص کودکان ونوزادان

طی دوره بالینی عفونی از میوکلینیک آمریکا  

www.professorSoltanzadeh.com

پروتئین از لغت یونانی Proteios  گرفته شده که به معنای اولیه است یعنی پروتئین ها عامل اولیه واساس حیات محسوب می شوند در سال 1838 مولدر Mulder   شیمیست هلندی  واژه پروتئین را به کار برد او معتقد بود پروتئین یک ترکیب نیتروژن  دارغذائی است که زندگی بدون ان ممکن نیست . تمام سلول ها وبافت های بدن به استثناء ادرار وصفرا حاوی پروتئین هستند . حدود 100 هزار نوع پروتئین که از نظر شکل واندازه وعمل کرد متفاوت اند در بدن وجود دارند که بدون آن ها زندگی غیر ممکن است چرا که ترمیم و سازندگی بافت های بدن از طریق پروتئین ها انجام می شود . پروتئین یکی از سه بزرگ مغذی هاست  Macronutrient  که در غذاها یافت می شود

مقدار تقریبی 3 بزرگ مغذی ها :

کربوهیدرات         45 %- 65   %

چربی              20%- 35 %

پروتئین       10% -  35 %

پروتئین از واحد های ساختمانی با نام اسید آمینه ساخته شده اند .

ترکیب شیمیائی – پروتئین ها تر کیبات پیچیده ای هستند که ساختار اصلی آن ها از آمینو اسید تشکیل می شود پروتئین از آمینواسید سنتز میشود ودر عمل هضم، کاتابولیسم یا تجزیه بافت های بدن به آن ها تبدیل می گردد. پروتئین  ها از 20 نوع آمینواسید ساخته شده اند.

ساختار آمینواسید ها شامل یک اتم کربن در مرکز C که با 4 مکان باندی در تماس است یک مکان برای هیدروژن H مکان دوم برای اتصال آمین  NH2 ، سومی گروه اسیدی    COOH  ومکان چهارم محل باند گروه های رادیکال اسید آمینه   (R)می باشد گروه R در اسید آمینه ها متفاوت است .  گلایسین ساده ترین اسید آمینه می باشد که گروه R از یک اتم H ساخته شده است

طبقه بندی آمینواسید های موجود در غذا

آمینواسید های ضروری : ایزولوسین ، لوسین ، لیزین ، متیونین ، فنیل آلالین ، تئونین  Theonine ،  تریپتوفان ، والین ، هیستیدین که جمعا 9 عدد هستند

آمینواسید های غیر ضروری : آلانین ، آرژینین ، آسپاراژین ، آسپاراتیک اسید ، سیستئین ، اسید گلوتاریک ، گلوتامین ، گلیسین ، پرولین ، سرین ، تیروزین که جمعا 11 عدد هستند

آمینواسید های ضروری که بدن قادر به سنتز آن نمی باشد واز طریق غذا باید تامین شود .

آمینواسید های غیر ضروری  اسکلت کربنی این اسید آمینه ها در بدن ساخته می شود وفقط اتم نیتروژن به آن اضافه می گردد به همین دلیل به آنها غیر ضروری می گویند.

تمامی پروتئین های حیوانی حاوی اسید های آمینه ضروری هستندبه جز  ژلاتین

پروتئین سویا تنها پروتئین کامل گیاهی است . پروتئین هائی که مقادیر ناچیزی از اسید های آمینه ضروری را دارند پروتئین ناکامل خوانده می شوند ( همه پروتئین های گیاهی به جز سویا ) باید انواع پروتئین های گیاهی با هم طبخ شوند تا پروتئین کامل در اختیار بدن قرار گیرد یا اینکه پروتئین گیاهی وحیوانی بطور مکمل مصرف شوند .

از اتصال آمینواسید ها در یک زنجیره طولانی پروتئین به وجود می آید این را اتصال پپتیدی می نامند  در سال 1962 Watson, Crick   نشان دادند که در این  سنتز پروتئین طرحی وجود دارد   که به اختصار DNA  خوانده میشود ( دی اکسی ریبونوکلئیک اسید ) ودر ژن هسته سلول قرار گرفته است این طرح توسط آمینو اسید دیگری به نام RNA (ریبونوکلئیک اسید )  معروف به RNA پیک  به ریبوزوم که تهیه کننده پروتئین در سیتوپلاسم سلول هستند انتقال می یابد .

ریبوزوم  می تواند آمینواسید هائی را که توسط   RNA  حامل به درون آن حمل شده انتخاب کند وآن هارا برای ساختن ملکول پروتئین در ترکیب تعیین شده ای شرکت دهد .

نقش و عملکرد پروتئین ها در بدن

1-   ساخت اسید های آمینه ضروری

2-   ساختار وقالب بدنی :          تقریبا 50 درصد پروتئین بدن در ماهیچه ها و استخوان ها ودندان و 15 درصد در پوست وخون موجود است که علاوه بر تقسیمات سلولی با رشد و سنتز بیشتر مواد ساختمانی بدن را بر عهده دارند برای مثال دیواره روده هر 2-4 روز تخریب و مجددا ترمیم می شود که برای این فرایند روزانه 70 گرم پروتئین مورد نیاز است .

3-   تشکیل اجزای ضروری بدن  : بسیاری از هورمون ها مانند : انسولین ،تیروکسین ، نوروترانس میتر ها نظیر سروتونین ، استیل کولین ، انتی بادی ها ، شیر مادر ، موکوس ، اسپرم وهیستامین همه از اسید امینه ساخته شده اند به علاوه آنزیم ها نیز از پروتئین ساخته شده اند .

4-    تنظیم موازنه آب وتعادل اسمزی : پروتئین ها به تنظیم مایعات کمک می کنند زیرا پروتئین ها با جذب اب فشار اسموتیکی را ایجاد می کند . پروتئین های گردشی  مثل آلبومین باعث تامین تعادل مایعات داخل گردش خون ( سرخرگ ها )  می شوند در صورت کمبود آلبومین مایع از داخل رگ به فضاهای بین سلولی نفوذ می کند ودر نتیجه ادم ایجاد می شود

5-   تعادل اسید وباز : پروتئین ها به علت دارا بودن عامل اسیدی COOH  وعامل بازی NH2   به عنوان بافر عمل می کنند .

6-   ساخت پروتئین های حامل : به عنوان مثال ترانسفرین حمل آهن ، لیپوپروتئین ها حمل چربی و کلسترول وحمل ویتامین های محلول در چربی ، هموگلوبین  حمل اکسیژن وآلبومین حمل اسید های چرب آزاد وبرخی از داروها را در خون عهده دارند

7-   تولید انرژی وسوخت برای بدن : در مواقعی که کمبود گلوکز وجود دارد  برخی از اسید های آمینه ها مثل آلانین به گلوکز تبدیل می شوند که این فرایند  گلوکونئوژنز خوانده می شود پروتئین ها هم مثل کربوهیدرات ها به ازاء هر گرم  4 کیلوکالری ایجاد می کنند .

8-   محرک سنتز آنتی بادی :بدن در مقابل عوامل عفونی با ترشح آنتی بادی مقاومت می کند لذا با رژیم کم پروتئین مقاومت بدن کاهش می یابد.

هضم ، جذب ، متابولیسم وسنتز پروتئین ها

هضم :     هضم  شیمیائی پروتئین از معده شروع می شود اسید کلریدریک موجود در معده باعث تخریب ساختار پروتئین می شود تا سطح تماس آن ها را با آنزیم ها افزایش دهد

در ضمن اسیدکلریدریک پپسینوژن را به پپسین فعال تبدیل می کند که پروتئین ها را به پلی پپتید های کوچکتر تبدیل می کند . با اینحال بیشتر هضم پروتئین در روده کوچک است .

جذب  : تقریبا همه پروتئین ها زمانی که به انتهای ژژونوم میرسند جذب می شوند و فقط یک درصد پروتئین خورده شده وارد مدفوع شده دفع می شود .

متابولیسم : کبد به عنوان تصفیه کننده عمل می کند و متابولیسم اسید آمینه را به عهده دارد در واقع کبد از اسید آمینه برای ساخت سلول های کبدی ، اسید های آمینه غیر ضروری و پروتئین های پلاسما مثل هپارین ، پروترومبین ، آلبومین استفاده می کنند  وآزاد سازی اسید های آمینه به داخل خون را تنظیم می کنند .

سنتز  : اسید آمینه برای سنتز دوباره پروتئین به کار میروند وفقط اندکی از آن ها از طریق عرق واشک از دست میروند ومقادیر کمی هم در فرایند حاملگی صرف ساخت بافت های جدید می شوند .

میزان توصیه شده در یافت مواد مغذی پروتئین

شیرخواران :   تا 6 ماهگی 2/2 گرم به ازاء هر کیلو گرم وزن

از 6 تا 12 ماه                2    گرم به ازاءهر کیلوگرم وزن

کودکان  : 1-3 سال            23 گرم

           4-6 سال             30 گرم

             7-10 سال         34 گرم

مردان  :          11-14 سال             45 گرم

                    15-18 سال              56 گرم

                   19-22 سال             56 گرم

زنان            11-14  سال           46گرم

                15-18   سال           46 گرم

               19-22  سال             44 گرم

در زمان بارداری مقادیر فوق به اضافه 30 گرم

در زمان شیردهی  مقادیر فوق به اضافه    30 گرم

چرا شما به پروتئین نیاز دارید ؟

پروتئین ها دارای استفاده زیادی در بدن هستند آ نها قسمت مهمی از ساختمان بافت هائی مثل پوست وکلاژن اند که دربافت همبندی مانند تاندون ها ولیگامان ها دیده می شوند سیستم ایمن بدن به پروتئین نیاز دارد و از آن برای تولید پادتن استفاده می کند .

همانطور که گفته شد پروتئین ها از واحد های کوچکتری به نام اسید آمینه تشکیل شده اند گروه آمینو یک اسید آمینه می تواند با گروه اسیدی از یک آمینو اسید دیگر اتصال یافته وتولید Dipeptide  دی پپتید نماید . این اتصال را یک پیوند پپتیدی می نامند .  وقتی بیشتر از 2 اسید آمینه با یکدیگر متصل شوند یک پلی پپتید Polypeptide  ساخته می شود .

یک پروتئین معمولی از 500 آمینواسید تشکیل می شود .

پروتئین ها در کجا یافت می شوند ؟

در تولیدات حیوانی مثل گوشت ، ماهی ، تخم مرغ ، شیر ، لبنیات ، غلات و حبوبات بعضی از غذاها مثل شیر ، تخم مرغ ، حاوی تقریبا مخلوطی ایده آل از آمینو اسید ها هستند

منبع پروتئین

غذاهای زیر حاوی 6 گرم پروتئین می باشند

1-  200 میلی گرم شیر پرچرب        ( شیر کامل)

2-   یک عدد تخم مرغ متوسط

3-  20 گرم  گوشت قرمز

4-  25 گرم مرغ

5-  50 گرم ماکارونی

6-  6 قاشق غذاخوری لوبیا نپخته

         نیاز کودکان به پروتئین

نیاز متوسط تخمینی یک شیرخوار 4-6 ماه بیشتر از 2 برابر یک فرد بالغ است به طوری که به ازاء هر کیلو گرم وزن بدنش به 4/1 گرم پروتئین در روز نیاز دارد .

بیشتر از 40 درصد پروتئین که یک شیرخوار مصرف می کند باید از آمینو اسید های ضروری باشد . این میزان در سنین بالاتر کاهش می یابد به طوری که در کودکان 5-6 ساله به 32 درصد و در کودکان 10-12 ساله به 22 درصد می رسد ودر افراد بزرگسال باید 11 درصد پروتئینی که مصرف می کنند از آمینو اسید های ضروری باشد.

از طرفی ارزش تکمیلی پروتئین ها حائز اهمیت است  .    با تکمیل کردن 2 پروتئین گیاهی که بتوانند یکدیگر را به طور همزمان کامل کند با یک پروتئین ناقص گیاهی با مقدار کمی پروتئین حیوانی می توان ارزش غذائی پروتئین را کامل کرد .

مثال  : اگر گندم که فاقد لیزین ودارای متیونین است با لوبیا سویا که فاقد متیونین است ترکیب شود آنچه به دست می آید دارای تمام آمینو اسیدهای اساسی است وهمین طور مخلوط کردن شیر به اضافه آرد گندم شامل یک غذای کامل پروتئین است.

پروفسور محمد حسین سلطان زاده                بیتا عالم زاده

استاد دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی                 کارشناس تغذیه ورژیم درمانی

متخصص کودکان ونوزادان

طی دوره بالینی عفونی از میوکلینیک آمریکا

www.ProfessorSoltanzadeh.com

آلودگی هوا چهارمین عامل مرگ و میر در جهان است .طبق آمار یک میلیارد و چهارصد میلیون نفر  ( 000،000،400،1 ) در جهان در معرض آلودگی هوا قرار دارند وسالانه 3 میلیون نفر در دنیا جان خود را به دلیل عوارض مستقیم یا غیر مستقیم آلودگی هوا از دست میدهند . وسایط نقلیه یکی از علل عمده آلودگی هوا هستند . ترکیب های گوگردی مانند دی اکسید گوگرد ، ترکیب های ازته مانند مونو ودی اکسید کربن ، هیدروکربور ها ، مواد معلق ، سرب ،گاز کربنیک ، اکسید های فوتو شیمیائی ، مواد رادیواکتیو ، بو وصدا از جمله آلاینده های هوا هستند .

آلاینده های اصلی هوا که برای آن ها استاندارد وجود دارد واندازه گیری می شوند عبارتند از : مونو اکسید کربن        CO  ، اکسید  های ازت  ،   تمامی هیدروکربن ها یا ترکیبات آلی فرار ، اکسید های گوگرد وبه طور عمده So2    تمامی ذرات معلق ، سرب ، ازون O3 براساس مطالعه ای که به عمل آمده در حال حاضر سالانه 70 تن ذرات معلق گوگرد  ،      2 تن سرب ، 3560 تن منواکسید کربن ، 1260 تن ترکیبات آلی فرار غیر متان ، 285 تن اکسید های گوگرد و453 تن اکسید های ازت در هوای تهران منتشر می شود که با توجه به پدیده وارونگی هوا آلودگی های یاد شده مدت زیادی در سطح زمین وفضای تنفسی انسان ها باقی می ماند .مهمترین آلاینده های هوای تهران خودروها هستند که عامل 75 در صد ذرات معلق است .

ترکیب های آلاینده ناشی از سوخت خودروها  مانند بنزن وفرمالدید سمی هستند و اثر سرطان زائی شان شناخته شده است می توانند به طور مستقیم بلعیده شوند یا به وسیله ذرات کوچک وارد ریه ها شوندو بر روی اندام هائی چون :

مغز ، ریه ، قلب و عروق ، شکم ، دهان ، حلق وبینی اثر سوء بگذارد .

مغز : ذرات آلاینده و تر کیبات زیان آور هوای آلوده از طریق جریان خون  به مغز می رسندوسبب بروز التهاب های بیماری زا می شوند تماس بیش از حد آلاینده ها ی ترافیکی هوا سبب افزایش ناتوانی ها ی ذهنی وبا افزایش سن آلزایمر می شود .

سرب : از الاینده هائی است که در اثر سوخت خودرو ایجاد می شود مسمومیت سرب توانائی ذهنی را کاهش می دهد وبه سیستم عصبی وسایر اندام ها آسیب می رساند

منواکسید کربن که یکی دیگر از مواد زیان آور هوای آلوده است نیز می تولند موجب سردرد ، کاهش هوشیاری ، مشکلات دائمی سیستم اعصاب مرکزی و حتی مرگ شود .

ریه: سطوح بالای آلودگی هوا با بیماری های ریوی ، آسم

وآلرژی ، سرطان ریه ومرگ زودرس ارتباط دارد .

ازن  Ozone:که از ترکیب گاز های هیدروکربنه با دی اکسید نیتروژن در حضور نور خورشید ساخته می شود یکی از آلاینده های هوا است که ممکن است در سیستم تنفسی ومسیر های هوائی تغییراتی ایجاد کند و سبب کاهش ظرفیت ریه، سرفه ، درد وخس خس سینه شود ازن سبب افزایش آلرژی وآسم در کودکان می شود . استنشاق دی اکسید گوگرد راه های هوائی را ملتهب می کند ودر کودکان مبتلا به آسم ایجاد مشکل می کند .تماس با ترکیبات نیتروژن که بر اثر سوخت بنزین ایجاد می شود موجب درد قفسه صدری ، اشکال در تنفس واحتمال افزایش عفونت ریه می شود .

قلب وعروق :آلودگی هوا بر سیستم عروقی وگردش خون تاثیر نامطلوبی دارد حمله های قلبی هم با آلودگی هوا ارتباط دارد آلودگی هوا سبب غلیظ شدن خون وبالارفتن  احتمال تشکیل لخته و آسیب به سرخرگ ها ، تصلب شرائین میشود.

شکم : آلودگی هوا می تواند سبب بروز درد های شکمی شود . به گفته محققان کانادائی با بررسی 120 هزار بیمار مبتلا به درد های شکمی یکی از علل آن آلودگی هوا ذکر شده ودر روزهائی که آلودگی هوا زیادتر است مراجعین دل درد هم افزایش می یابد

دهان وحلق ومری : دهان وحلق وبینی  مسیر اصلی عبور هوای آلوده است بینی نقش مهمی در تصفیه آلودگی ها دارد مواد آلاینده ای که در بینی تجمع پیدا میکند می تواند به بافت بینی، سینوس ها ومخاط تنفسی آسیب برساند موجب التهاب مخاط ، ابریزش ودر برابر ویروس ها و میکرب ها آسیب پذیر تر باشد.

باروری وجنین :آلاینده ها سبب کاهش شدید درصد اسپرم های طبیعی میشود که خود باعث کاهش باروری میگردد

رشد جنین به دلیل قرار گرفتن در معرض هوای آلوده رشد جنین کاهش می یابد ، ناهنجاری ها  وانومالی ها در جنین افزایش می یابد سقط جنین هم در هوای آلوده افزایش نشان داده است.

توصیه ها ی پیشگیری وتغذیه :

اجتناب از کشیدن سیگار ، در زمانی که سطح آلاینده ها زیاد است در منزل بمانید به خصوص اطفال در خانه نگهداری شوند . درب وپنجره ها بسته باشد . در صورت خروج از منزل از فعالیت های سنگین پرهیز شود . از ماسک های تنفسی استفاده گردد .

 تغذیه  : در زمان آلودگی هوا برای کاهش صدمات به دستگاه تنفس و التهاب دستگاه گوارش ناشی از آلودگی مصرف شیر ولبنیات توصیه می شود .چون سبب نرم شدن مخاط تنفسی فوقانی ، مری ومعده می شود از سوی دیگر به دلیل وجود ترکیبات مناسب برای رشد ونمو باکتری های مفید که عمل  دفع ادرار ومدفوع و مواد آلاینده را تنظیم می کنند التهاب ها در مقابله با نقش رادیکال آزاد که به صورت آلاینده وارد بدن شده اند نقش موثری را ایجاد می کند .

برای سلامت بدن مصرف دوغ وماست پروبیوتیک برای مقابله با آلاینده های هوا انتخاب بهتری به شمار میرود. آلاینده ها به مرور زمان در دراز مدت پوکی استخوان را تشدید می کنند همچنین در آلودگی هوا جذب ویتامین     D  از راه پوست کاهش مییابدو بر اساس تحقیقات کشوری 60 درصد از زنان تهران دچار کمبود  ویتامین      Dمی شوند وهمچنین افرادی که کمبود کلسیم دارندبیشتر در معرض خطر آلودگی با سرب هستند .

چون گیرنده های فلزات دو ظرفیتی  در بدن انسان به صورت رقابتی عمل می کنند در صورتی که این گیرنده ها قبلا با آهن وکلسیم اشباع شده باشند بدن کمتر در معرض آلودگی با سرب قرار می گیرد در هوای آلوده مصرف شیر افزایش مییابد . چون حاوی فسفر ، منیزیم وکلسیم می باشد  که خنثی کننده  سموم است . در واقع گروه لبنیات حاوی ویتامین D  وکلسیم فراوان اندوبرای جلوگیری از پوکی استخوان مناسب اند .

از طرفی هیدروکربورهای سرطان زا ناشی از سوخت ناقص نفتی مواد سوختی ، انواع فلزات سنگین مثل سرب که با سوختن ترکیبات نفتی در فصل سرما این گاز به اضافه بقیه گازهای مضر به سطح زمین بر می گردند.حتی آلودگی هوا برروی دستگاه گوارش جوانان اثر منفی دارد.

بهترین غذاها

ویتامین     D و    E    وروغن های گیاهی ، گردو ، بادام ، زیتون ، جوانه گندم ، چگر ، سبزیجات دارای برگ سبز ، ویتامین D تخم مرغ ، شیر ، کره  ، همچنین بتاکاروتن ، سلینیوم  .

سبزیجاتی مثل کدو تنبل ، فلفل ، اسفناج ، کلم وغذاهای دریائی ، مرغ ،  نان ، غلات سبوس دار، ویتامین  C    به دفع سرب کمک می کند .       به طور کلی خوردن سبزیجات ، میوه ولبنیات .

بدترین عادت غذائی

چیپس ، پفک، تنقلات کم ارزش ، نوشابه گازدار ، سوسیس ، کالباس ، مواد غذائی که دارای افزودنی هستند .

کودکان وسالمندان ، بیماران قلب وعروق آسیب پذیرترند .

مایعات

منواکسید کربن از مهم ترین آلوده کننده ها هستند . شیر به دارابودن ماده فعال به نام پروبیوتیک سطح این باکتری را در روده انسان متعادل می کند . همچنین ویتامین   E        و ویتامین  C     ، کاروتنوئید ها ،  پلی فنول ها از آنتی اکسیدان ها ،  روغن سویا ، روغن آفتاب گردان ، جوانه گندم ، وسایر روغن های گیاهی حاوی ویتامین E    اند . غلات سبوس دار که منبع مهم روی Zn   می باشد .

وجود پکتین در سیب ، سرب را به طور کامل از بدن دفع می کند  . مرکبات ، پرتقال ، لیمو ترش ، گریپ فوروت ، هویج ، غلات سبوس دار .

حد اقل روزانه       2 لیوان  شیر

حد اقل       روزانه یک عدد سیب

وحد اقل    400 گرم سبزیجات و میوه   مصرف گردد .

پروفسور محمد حسین سلطان زاده

استاد دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی

متخصص کودکان ونوزادان

طی دوره بالینی عفونی از میوکلینیک آمریکا

www.professorSoltanzadeh.com

مصرف سبزی برای سلامت انسان ، بسیار مفید وضروری است  . کاهو ، کرفس ، کلم پیچ ، اسفناج ، کاسنی ، برگ چغندر وانواع سبزی های خوردنی مثل جعفری وگشنیز از سبزی های برگ سبز هستند . این سبزی ها بطور کلی فایده های زیادی دارند که از جمله میتوان به این موارد اشاره کرد :

سلامت قلب – این سبزی ها احتمال مبتلا شدن به بیماری های قلبی را کاهش میدهند ، زیرا چربی کمی دارند وسرشار از ویتامین C ، پتاسیم و منیزیم هستند . پتاسیم ماده ایست که در تنظیم فشار خون وسلامت قلب موثر است .

بررسی ها نشان داده است که مصرف کمی از این سبزی ها و اضافه کردن آنها در برنامه غذائی روزانه ، حدود 11 درصد بیماری قلبی را کاهش میدهد .

تنظیم قند خون – این سبزی ها به دلیل داشتن مقدار زیادی منیزیم ، در ننظیم میزان قند خون بسیار موثر هستند . همچنین ماده ای دارند که برای بیماران دیابتی مفید است .

مطالعات نشان داده است مصرف کمی از این سبزی ها در رژیم غذائی سبب کاهش 9 درصدی خطر دیابت می شود .

پیشگیری از سرطان – این سبزی ها دارای موادی هستند که از رشد انواع سلول های سرطان سینه ، ریه ومعده جلوگیری میکنند .

بهبود کار سیستم ایمنی بدن – این سبزی ها دارای ماده ای هستند که سبب بهتر کار کردن سیستم ایمنی بدن می شوند .

کنترل وزن – این سبزی ها برای کنترل وزن بسیار مناسب هستند ، زیرا کالری آنها کم است ، در نتیجه با خوردن مقدار زیادی از آنها ، هم میتوانیم مواد مغذی مورد نیاز بدنمان را دریافت کنیم هم میتوانیم به پر شدن حجم معده کمک کنیم .

شب کوری – میلیون ها کودک در سراسر دنیا دچار شب کوری ودیگر بیماری های ناشی از کمبود ویتامین A هستند ، این سبزی ها که به علت داشتن ماده ای که در بدن ما به ویتامین A تبدیل می شوند ، می توانند از بروز این بیماری ها پیشگیری کنند .

دیگر فایده ها – علاوه بر این ، سبزی های برگ سبز، پر از ویتامین های < A,C,K > وبرخی از ویتامین های گروه B هستند . ویتامین K علاوه بر نقشی که در لخته شدن خون دارد ، در پیشگیری از بیماری هائی چون پوکی استخوان ، تصلب شرائین ، التهاب مفاصل ودیابت دارای اهمیت است .

رنگ دانه های موجود در این سبز ی ها ، علاوه بر اینکه ضد سرطان هستند ، از چشم ها در برابر بیماریها و آب مروارید حفاظت می کنند .

موادی که در این سبزی ها وجود دارد نقش مهمی در پیشگیری از نشانه های پیری دارند .

در برقراري رابطه انساني با کودکان

پروفسور محمد سلطان زاده                            دکتر احمد به پژوه

استاد دانشگاه علوپزشکی شهید بهشتی        روان پزشک کودکان

متخصص کودکان ونوزادان

طی دوره بالینی عفونی از میوکلینیک آمریک

1) لازمه کار با کودک داشتن صبر و حوصله فراوان و از کوره در نرفتن است.

2) لازمه  کار با کودک « خودشناسي » و « خودآگاهي »و شناختن احساسات و افکار و انتظارهاي خود نسبت به کودک است :    « خود را بشناس »

3) لازمه کار با کودک خسته نشدن است، اگر ميخواهيد از کارتان خسته نشويد ،بايد عاشق کارتان باشيد.

4) لازمه کار با کودک دانا بودن به احوال کودک است.اگر ميخواهيد در کار با کودک « توانا » شويد، با مطالعه کتاب هاي تعليم و تربيت کودک و روان شناسي کودک « دانا » شويد.

5) لازمه کار با کودک داشتن صداقت و صميميت است. «خودت باش» و نيز هماهنگي بين آنچه واقعاْ هستيد (اصل صداقت)

6) لازمه کار با کودک داشتن ثبات عاطفي استو حالي به حالي نبودن!!(اصل ثبات عاطفي)

7) لازمه کار با کودک شناخت و درک کودک است، همان طور که هست( اصل پذيرش).زماني کودکي پرسيد :«آيا بزرگترها همه چيز را درباره کودکان ميدانند؟»

8) هر کودکي را با ديگري مقايسه نکنيد، بلکه با خودش مقايسه کنيد و بدانيد که به طور مطلق هيچ کودکي شبيه کودک ديگر نيست(توجه کردن به اصل فرديت و يا تفاوت ها و شباهت­هاي فردي).

9) در کار با کودک سعي نکنيد نظريات خود را تحميل کنيد . اجازه دهيد حالا که او ميخواهد بازي کند يا کتابي براي خواندن انتخاب کند ، خود اسباب بازي و کتابش را انتخاب کند(اصل خود تصميم گيري)

10) سعي کنيد با ايجاد فضاي اطمينان بخش و اعتمادآفرين ، رازدار و محرم اسرار کودک باشيد.(اصل رازداري)

11) در کار کردن با کودکان سعي کنيد مساوات و عدالت را رعايت کنيد.چنانچه کودکي زيبا آفريده شده است و يا امتياز ديگري برخوردار است ، اجازه ندهيد اين گونه امور احساساتتان را تحت تاثير قرار دهد و تبعيض قائل شويد و به او توجه بيش از حد معمول ، ابراز داريد (اصل مهار احساسات)

12) هيچگاه به کودک نگوييد : « حالا تو ديگر بچه نيستي !! » چون که او « بزرگ هم نيست!!» و بدين ترتيب با گفتن اين جمله

در او ايجاد اضطراب مي کنيد.به جاي همه اين حرف ها بهتر است دليل انجام دادن يا انجام ندادن را برايش توضيح دهيد.

13) اگر کودکي کار نادرستي انجام داد، دليل نادرستي آن کار را برايش توضيح دهيد، نه بگوييد: « دوستت ندارم » زيرا با اين گفته در او ايجاد ناامني و اضطراب مي کنيد.

14) در کار با کودکان، بهتر است اسامي کوچک آنها را به حافظه تان بسپاريد و آن ها را با اسم کوچک، صدا کنيد ( در مهدهاي کودک).

15) د رتماس بين خود و کودک سعي کنيد فضايي ايجاد نماييد که کودک بتواند آزادانه احساسات خود را بازگو کند.

16) هر فرصتي که دست دهد با کودک صحبت کنيد و با او ارتباط عاطفي و کلامي برقرار کرده و تلاش کنيد با فرهنگ لغات کودک آشنا شويد. کودکان سنين پايين را به خودتان بچسبانيد يا بغل کنيد تا گرماي بدن شما را حس کنند.

17) نسب به نيا­زها، خواست­ها، علاقه مندي­ها و مسايل و مشکلات کودک حساس باشيد و اقدام مناسب به عمل آوريد. براي مثال، راستي کتابي را که دنبالش بودي، پيدا کردي؟ راستي عروسکت را پيدا کردي؟

18) براي کاهش اضطراب و حفظ ثبات عاطفي در ميان کودکان، بين والدين، مربيان و کليه کساني که با کودک سر و کار دارند بايستي هماهنگي وجود داشته باشد( اصل هماهنگي ميان کليه عاملان تربيتي).

19) در کار با کودک از تعصب و پيش داوري بپرهيزيد و از « برچسب زدن » به کودکان خودداري کنيد.

20) بهترين روش ايجاد، تقويت و تکرار رفتار مطلوب و مورد نظر، تشويق و مورد توجه قرار دادن آن رفتار است.

21) از تنبيه بدني، سرزنش و خجالت دادن کودک جداٌ و قوياٌ خودداري کنيد.

22) به پرسشهاي کودکان در صورتي که پاسخ آنها را مي­دانيد، با صداقت و سادگي و کوتاه جواب دهيد و در صورتي که نمي­دانيد با شهامت بگوييد:«نمي­دانم» و بکوشيد پاسخ درست را جويا شويد.

23) با هر کودکي مطابق « روحيه او بايد رفتار کرد »، پس سعي کنيد « روحيه » کودک را بشناسيد.

24) کودک را حتي­المقدور در انجام کارهاي مربوط به خودش مشارکت بدهيد.

25) ما اگر ميخواهيم بزرگسال را بشناسيم، ناگزير هستيم که کودک را بشناسيم.

26) اندازه گيري و سنجش رشد و تغييرات کودک مشکل است، چرا که رشد کودک تدريجي است.

27) انتخاب و اجراي هرگونه روش تربيتي بايد منطبق با نيازها و خواست هاي کودک و همچنين هماهنگ با ساختار شناختي و عاطفي او باشد.

28) الگو برداري، تقليد و « هانند سازي » يکي از مهمترين روشهاي يادگيري کودک است.پس سعي کنيد بهترين « سرمشق » و «الگو » براي کودکتان باشيد و هر چه را که مي­خواهيد کودک بکند و يا نکند، خود بکنيد و يا نکنيد، براي مثال اگر مي­خواهيد « خواهش کردن »، « تشکر کردن » و « معذرت خواستن » را ياد بدهيد، خودتان بايد در عمل نشان دهيد و پيشقدم شويد ( دو صد گفته، چو نيم کردار نيست ).

29) به سوالات خصوصي کودکان درباره خودتان و امور گوناگون به طور ساده، کوتاه و صادقانه جواب دهيد.

30) تقاضاي انجام کار از کودک را حتي­الامکان به صورت سوال مطرح کنيد، براي مثال: « دوست داري در آوردن وسائل آشپزخانه به من کمک کني؟ دلت ميخواهد يک قصه شيرين برايت بگويم؟ مي­خواهي با همديگر به توالت برويم؟مي­خواهي اين صندلي را ببري توي اطاق؟ و يا .....»

31 ) بازي، زندگي کودک است. هرگاه که او را از بازي کردن منع مي­کنيد، او ر از زندگي کردن محروم مي­سازيد.بازي بهترين موقعيت براي بروز عواطف و اجتماعي شدن کودک است.

32) به صحبت­هاي کودک فعالانه گوش کنيد و واکنش­هاي مناسب نشان دهيد. به او آزادي کامل بدهيد تا از هرکجا که دلش ميخواهد صحبت کند.

33) با توجه به اين که هوش مبتني بر دو عامل وراثت و محيط است و آن را به قدرت انطباق و سازگاري با اوضاع و احوال جديد و قدرت يادگيري و آفرينندگي تعبير کرده اند، به غني کردن محيط فرهنگي بپردازيد و بر عرصه­هاي تجربه کردن کودکان بيفزاييد.

34) پياژه مي­گويد: « هروقت به کودکان چيزي را ياد مي­دهند بي آن که او را در اين امر شرکت دهند، او را در اين امر شرکت دهند، او را از اين که خودش موضوع را کشف کند، باز مي­دارند و در نتيجه کار آموزش با شکست روبه­رو مي­شود.»

35) ادوارد کلاپارد ميگويد: « وقتي مربي حيوانات در کار دست آموزي حيوان موفق نميشود، خود را خطاکار مي­داند، در حالي که در تربيت کودکان، هر کس موفق نشود، گناه را به گردن کودک مي­اندازد». واقعيت اين است که در برخورد، با رفتار نادرست کودکان، بايد مربيان آنها را گوشمالي داد نه کودکان را! شايد نتوان گفت که کودکي « بي­تربيت » است، بلکه بايد گفت که او « بد تربيت » شده است. 

36) در رويارويي با هر کودکي ، « دانايي » ما و آگاهي از خصوصيات رواني، رفتاري، خانوادگي و اقتصادي او و جامعه اوست که به ما « توانايي » مي­دهد، چرا که « توانا بود هر که دانا بود ».

37) اگر مي­خواهيد چيزي از وسائل کودک را برداريد بايد از او اجازه بگيريد تا کودک احترام به مالکيت و استقلال ديگران را ياد بگيرد.

38) از لجبازي کردن، سربه­سر گذاشتن، يکي به دو کردن، گير دادن و مشاجره با کودک خودداري کنيد.

39) در صورت لزوم بايد با مدرسه ، کتابخانه و دوستان کودک تماس بگيريد و ارتباط برقرار کنيد.

40) يکي از اصول تربيتي کودک، شناساندن « واقعيت » به کودک است، نه کتمان و پنهان داشتن آنها. چرا که « گل­هايي که در گلخانه پرورش مي­يابند، زود پرپر مي­شوند».

پروفسورمحمد حسین سلطان زاده

استاد دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی

متخصص کودکان ونوزادان

طی دوره بالینی عفونی از میوکلینیک آمریکا

www.ProfessorSoltanzadeh.com

با توجه به نگرش نوين نسبت به سلامت دهان و دندان و اهميت فزاينده آن نزد والدين گرامي ، جهت برقراري سلامت دهان کودک شما و پيشگيري از بيماري و پوسيدگي دندانها، اطلاعاتي ضروري حضورتان ارائه مي­شود.

رژيم غذايي مناسب براي دندانهاي کودکان 

غيراز غذاهاي اصلي ، ميان وعده­هاي غذايي ميتوانند نقش مهمي را در سلامتي يا بيماري دندانهاي کودک ايفا کنند.اگرچه نميتوان کودکان را از مصرف تنقلات منع نمود اما با به وجود آوردن نظمي صحيح در مصرف آنها و رعايت بهداشت مناسب مي­توان از پوسيدگيهاي دنداني پيشگيري نمود.

 توصيه­هاي مهم

v    تعداد دفعات مصرف مواد قندي در روز کاهش يابد. بهتر است تنقلات شيرين در يک ساعت مشخص در روز مثلا پس از صرف غذاي اصلي به منظور حفظ اشتهاي کودک براي وعده اصلي صرف شود و بهتر است پس از آن دندانها مسواک زده شود.

v    از دادن ميان وعده­هاي پوسيدگي زا براي بردن به مدرسه خودداري شود.بهترين ميان وعده براي کودکان در مدرسه ساندويچ­هاي حاوي نان و پنير به همراه گردو يا گوجه فرنگي يا خيار ، تخم مرغ، انواع کوکوها يا سالادهاي خانگي و ميوه­هايي مثل سيب، موز، پرتقال، نارنگي و انگور و... ويا سيزيهايي مثل هويج مي­باشند.

v    تاثير قطعي صبحانه بر فعاليتهاي ذهني کودک در طول روز اثبات شده بنابراين، صبحانه وعده غذايي بسيار مهمي است و بهتر است تحت هيچ شرايطي حذف نشود.لازم نيست صبحانه مفصل باشد ولي در هر صورت بايد صرف شود.

J  مثال هايي از ميان وعده­هاي سودمند

شير، نان و پنير به همراه گردو و يا خيار يا گوجه فرنگي، تخم مرغ پخته، ماست، ميوه، هويج، کرفس،آجيل

J  مثال هايي از ميان وعده­هاي پوسيدگي زا

شکلات، آب نبات، بيسکويت­هاي شيرين، کلوچه، برگه ميوه­هاي خشک، شير عسل، شير کاکائو، ادامس­هاي شکردار، پفک، چيپس

اهميت بهداشت دهان و دندان کودکان

دندانهاي شيري از حدود 6 ماهگي شروع به رويش نموده و تا حدود 5/2 سالگي رويش آنها تکميل مي­شود. از طرفي دندانهاي دائمي از حدود 7-6 سالگي با رويش دندانهاي جلويي پايين و اولين آسياي دائمي که در پشت آسياهاي شيري و بدون افتادن هيچ دنداني مي­رويد آغاز مي­شود و تا حدود 12 سالگي با ترتيب خاصي جايگزين دندانهاي شيري مي­گردند.

از آنجايي که تعداد زيادي از دندانهاي شيري تا حدود 12 سالگي در دهان باقي هستند و داراي عملکردهاي مهمي مثل تغذيه و حفظ فضا جهت رويش مرتب دندانهاي دائمي مي­باشند، مراقبت و حفظ آنها تا زمان رويش دندانهاي دائمي جايگزين ضروري است.

·        تميز کردن دندانها از زمان رويش اولين دندان شيري ( حدود 6 ماهگي ) به وسيله مسواک نرم انگشتي و يا گاز مرطوب و بدون خمير دندان بايد اغاز شود و به خصوص پس از هر وعده شير دهي شبانه ، چه با سينه مادر و چه با شيشه شير ، ضروري است.

·        چنانچه کودک رژيم غذايي مناسب و متنوع داشته باشد روزانه دوبار مسواک زدن بعد از صبحانه و قبل از خواب با مسواک نرم و به روش افقي توسط والدين کافي است و نخ کشيدن بين دندانها نيز از 3 سالگي توصيه مي­شود.

·        به علت عدم تکامل توانايي هاي حرکتي کودک براي انجام دقيق مراقبتهاي بهداشتي ، مسواک و نخ زدن تا حدود سن 8 سالگي بايد توسط والدين انجام شود و تا پايان سنين دبستان تحت نظارت انجام گيرد و گرنه کارائي کافي را نخواهد داشت.

 فلورايد

سابقه فلوراید : در سال 1901دندانپزشک جوان آمریکائی McKay بامشاهده تغییر رنگ ناشناخته دندان ها مواجه شد پس از سال ها تحقیق معلوم شد عامل این تغییر رنگ  فلوروزیس یعنی چیزی جز فلوراید نیست وچیز عجیب تر آنکه پوسیدگی کمتر دندان ها بود واز آن پس به اثر فلوراید در پیشگیری پوسیدگی دندان پی بردند .

منابع فلوراید  :     فلوراید در آب ، خاک ، هوا وغذاها گیاهی وحیوانی یافت می شود وقتی فلوراید از طریق آب وغذا وارد بدن می شود 5 در صد آن از طریق روده و50 درصد توسط کلیه ها دفع می شود 45 درصد در استخوان ها ودندان های درحال رشد و تکامل ، بافت های نرم ، جنین ، شیر وبزاق وارد می شود

میزان فلوراید آب آشامیدنی:   می توان از مکمل های فلوراید قرص ، شربت و قطره  هم استفاده کرد:

 تولد تا 6 ماهگی  صفر

6ماه تا 3 سالگی :         25/0 میلی گرم

3تا 6 سالگی :             5/0 تا 25/0 میلی گرم

6   تا 16 سالگی:     1  میلی گرم تا 5/0 میلی گرم

اثرات موضعی فلوراید : امروزه صاحب نظران بر این عقیده اند که اثرات موضعی فلوراید بیش از اثر سیستمیک آن است وحتی اگر فلوراید آب آشامیدنی مطلوب باشد باز هم توصیه می شود که فلوراید تراپی موضعی هم انجام شود . اثر سیستمیک فلوراید بیشتر درزمان تکامل دندان ها رخ می دهد که این دوره هم کوتاه است استفاده موضعی فلوراید به طرق مختلف ومکرر می تواند مورد استفاده قرار گیرد ودارای اثر تجمعی است واثر مضر  فلورزیس را ندارد

فلورايد عنصري طبيعي است که اگر به ميزان مناسب در اختيار دندان قرار گيرد آن را مقاوم کرده و به پيشگيري از پوسيدگي دندان کمک مي­کند.

ü     استفاده از خمير دندانهاي فلورايددار در کودکان بالاي 2 سال به ميزان خيلي کم ( به اندازه نخود ) و کاربرد دهان شويه­هاي حاوي فلورايد فقط در کودکان بالاي 6 سال توصيه مي­شود.

ü     کودک نبايد مواد حاوي فلورايد را بلع نمايد زيرا ممکن است موجب عوارض متعددي نظير ميناي لکه دار، مشکلات استخواني يا مسموميت شود بنابراين نظارت والدين بر مصرف اين مواد در کودکان ضروري است.

ü     ژل يا مواد موضعي که توسط دندانپزشک در مطب بکار برده مي­شود حاوي غلظتهاي بالاي فلورايد مي­باشد و معمولا هر 6 ماه استفاده مي­شود.

فيشورسيلانت

براي پيشگيري از پوسيدگيهاي شيارهاي عميق روي دندانهاي آسياي دائمي و گاها شيري که ممکن است عمق آنها با مسواک تميز نشود، موادي به نام فيشورسيلانت به کار برده مي­شود که اين شيارها را مي­بندد و از پوسيدگي آنها پيشگيري مي­نمايد.

•        اقدامات پيشگيرانه فلورايد و فيشورسيلانت جايگزين اقدامات بهداشتي روزانه مسواک و نخ زدن نمي­باشد و فقط مکمل آنها است.

دندانپزشکي بيمارستاني و آرامبخشي

برخي از کودکان به علت سن کم، اضطراب زياد و مشکلات جسمي يا ذهني، قادر به تحمل و پذيرش درمانهاي دندانپزشکي به طور معمول نمي­باشند.

درمانهاي لازم براي اين بيماران را مي­توان با آرامبخشي داروئي يا تحت بيهوشي عمومي توسط متخصص اين کار، به سادگي و با کمترين استرس انجام داد تا با برقراري سلامت دهان و دندان اين افراد، تغذيه مناسب، رشد کافي و سلامت عمومي آنها نيز تامين گردد.

۱) به او یادآوری کنید که برای شما موجودی منحصر به فرد است. رشد شخصیت کودک شما به طرز نگرش و رفتارهای شما بر می گردد. رابطه عاطفی و محبت آمیز به تنهایی کافی نیست. باید بداند احترام فوق العاده ای نزد شما دارد تا بتواند با تکیه بر توانایی هایش پیش برود.

۲) با او بازی کنید. بازی در این سن نقش بسیار مهمی در تکامل شخصیت او بازی می کند. به او فرصت بازی بدهید و خود با او همبازی شوید، او در بازی از نظر فیزیکی، ذهنی و احساسی به بلوغ می رسد. یاد می گیرد در گروه فعال باشد، درگیری را پشت سر بگذارد، قوه تخیلش را به کار بیندازد و برای مشکلات مختلف راه حل پیدا کند. وقتی بچه ها بازی می کنند قدرت تصمیم گیری می یابند و این کار به آن ها در کشف دنیای پیرامونشان کمک زیادی می کند.

۳) از دادن لقب به او خودداری کنید. به او در شکل گیری شخصیتش کمک کنید بنابراین او را خجالتی، قلدر، خشن و یا هر چیز دیگری توصیف نکنید.

۴) الگو باشید. طبیعی است که او شما را الگوی خود قرار دهد، بنابراین الگوی خوبی برای او باشید.

نگاه اجمالی

ایجاد یک محیط خانوادگی صمیمی

وضع مقررات همره با دلیل

تعیین وظایف آموزنده

استفاده مثبت از انضباط

انضباط موقع غذا خوردن

باهم غذا خوردن

ساعت غذا خوردن

آداب غذا خوردن

انضباط در خوابیدن و بیدار شدن

انضباط موقع خواب

انضباط موقع بیداری

تعیین وظایف روزانه

مقدمه

آیا همه کودکان در باید در یک زمان مشخص شروع به صحبت کردن کنند؟

مهارت‌های زبانی کودکان

بایدها و نبایدها

• آبه- آبه.
• من دستشویی رفته باشم.
• به آب میوه اشاره می‌کند.
• با حرکات سر و صورت به حیوانات پشمالو اشاره می‌کند.
  
  

• آبه می‌خوای
• نه، رفته باشی، نیست. من رفتم
• من به تو چیزی نمی‌دم مگر این که آب میوه بگی.
• آیا خرگوش صورتی خودت را می‌خوای؟
  
  

• آب می‌خواهی
• بله ، شما دستشویی رفتید
• آب میوه ، تو آب میوه می‌خواهی
• آیا خرگوش صورتی خودت را می‌خواهی یا خرس آبی‌ات؟

کمک به شکوفایی گفتار در کودکان

برخی از روش‌هایی که نقش اساسی در مکالمه کودک دارد

بلند و رسا صحبت کنید.

با آهنگ و موزون صحبت کنید.

کلمات را یکی یکی اضافه کنید.

با اسم کلمات بازی کنید.

تحمل کنید و صبور باشید. یکی از متخصصین می‌گوید: زمانی که کودکان دنبال کلماتی هستند که می‌خواهند بیان کنند، فرصت دهید، اگرچه معمولا برای والدین خسته کننده است. همچنین از پریدن بین حرف‌های کودکان جهت کامل کردن جملاتشان خودداری کنید. با این کار به آنها فرصت می‌دهید تا از کلمات ذهنی خود استفاده کنند و شما توانایی‌های آنها را باور خواهید کرد و این راه بهترین تشویق و ترغیب در همه مراحل است.

http://www.roshd.ir

مقدمه

اهمیت داشتن یک برنامه روزمره برای خواب

تاثیر روشهای خواب در برنامه ریزی خواب

آیا کودک می‌تواند در رختخواب شما بخوابد؟

اسباب بازی یا یک ملحفه مخصوص

کودک معمولاً چنین اشیائی را در ابتدای سنین نوپایی انتخاب می‌کند و دوستی با آن را تا 6 – 8 سالگی ادامه می‌دهد اگر کودک شما با یک اسباب بازی و یا یک عروسک پارچه‌ای نرم سرگرم شود آن را وارد برنامه خواب خود خواهد کرد. اسباب بازی که با او غذا بخورد و به قصه‌هایش گوش دهد. به او اطمینان دهید که اسباب بازی اش را تا هر زمانی که بخواهد می‌تواند داشته باشد. این کار ، شب بخیر گفتن را برای او آسانتر می‌کند.

http://www.roshd.ir

مقدمه

کودکان شیرخوار

کودکان 18 ماهه

کودک بیست و یک ماهه

کودک دو ساله

کودک دو سال و نیمه

کودک دو و نیم تا سه ساله

کودک سه ساله

کودک سه و نیم ساله

کودک چهار ساله

کودک پنج تا شش ساله

کودک هفت ساله

کودک 8 ساله

کودک نه ساله

کودک ده ساله

کودک 11 تا 15 ساله

در این سن کودک زیاد به مادر توجه ندارد. او در آستانه بلوغ است مسائل رشد، دگرگونیهایی در او بوجود آورده که حالت دگرگونی به او می‌دهد. دیگر مادر برای او مطرح نیست. حتی مسائلی که از نظر زناشویی از دوستانش می‌شنود. برای لحظاتی او را از والدین خود متنفر می‌کند. در هر صورت والدین باید بدانند که در این سن به حریم خلوت کودک تجاوز نکنند زیرا در آنصورت ، رابطه عاطفی آنها گسته خواهد شد.

منبع : www.roshd.ir

كودك بايد دليل تنبيه شدن خود توسط والدين را بداند، در غير اين‌ صورت اشتباه خود را مجددا تكرار مي‌كند.

دكتر عارفه مبشر در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاري دانشجويان ايران(ايسنا)‌ ـ اظهار كرد: تنبيه كردن كودك در وي بسيار موثر است، البته با توجه به سن كودك و عمل اشتباه وي، نوع تنبيه هم بايد متفاوت باشد.

وي افزود: براي تنبيه كودك نخستين گام " ناديده گرفتن" وي توسط والدين است. با بي‌توجهي به عمل و رفتار كودك، او به اشتباه خود پي خواهد برد. لبخند زدن به كودك هنگام تنبيه، نوعي تشويق براي او محسوب مي‌شود و اثر مثبت تنبيه را از بين مي‌برد. در صورتي كه كودك رفتار اشتباه خود را تكرار نكند، در پاسخ بايد وي را مورد تشويق قرار داد.

مبشر تصريح كرد: گام دوم در تنبيه كودك، گرفتن امتيازهايي است كه كودك دارد، اجازه ندادن به كودك براي بازي با اسباب‌بازي‌هايش نوعي تنبيه است.

اين روانپزشك گفت: قرار دادن كودك در يك مكان خلوت آخرين مرحله تنبيه است،‌ البته والدين بايد توجه داشته باشند كه كودك را در اتاقي تاريك و ترسناك قرار ندهند، زيرا اين عمل براي كودك وجهه منفي ايجاد مي‌كند.

وي افزود: همچنين والدين بايد توجه داشته باشند در اتاقي كه براي تنبيه كودك در نظر مي‌گيرند، وسايل بازي و خوشايند او وجود نداشته باشد.

مبشر با بيان اينكه متاسفانه برخي والدين براي تنبيه كودك از جملاتي مانند" تو را دوست ندارم" استفاده مي‌كنند،‌ تاكيد كرد: والدين براي تنبيه كودك نبايد به او بگويند "دوستت ندارم"؛‌ اين عمل كاملا اشتباه است.

وي ادامه داد:‌ تنبيه بدني كودك در مجموعه تنبيه‌ها هيچ‌گونه جايگاهي ندارد. تنبيه بدني موجب مي‌شود كودك هميشه احساس ناامني داشته باشد و احساس كند والدين به او بي‌علاقه‌اند و حتي ممكن است نسبت به والدين خود احساس بدي پيدا كند.

اين روانپزشك گفت: تنبيه بدني يك رفتار پرخاشگرانه است و ممكن است كودك از والدين خود در آينده الگوبرداري كند و به فردي پرخاشگر تبديل شود.